Açık Kaynak veya Ücretsiz Çözümler

Açık kaynak seçenekleri herhangi bir lisanslama maliyetleri olmadığından caziptirler. Bununla birlikte, açık kaynak bir çözüm elde etmenin avantajları ve dezavantajlarının, maliyetin, sistemin ömrü boyunca, ticari bir sisteme eşit ya da daha fazla olabileceğinin farkında olmak önemlidir. Ücretsiz lisans yönünün aşırı derecede kolay olması ve gerekli olabilecek (muhtemelen kapsamlı) özelleştirme ve desteği görmezden gelmek kolaydır.

Yukarıda belirtilenlerin tümü açık bir şekilde ÖKA edinmenin genellikle para tasarrufu sağladığını göstermektedir.  Ayrıca yazılım alanında ise geleceğin eğilimidir. Bazı analistler, 5 yıl içinde kullanılan tüm yazılımların %50’sinin açık kaynak olacağını tahmin etmektedirler.

Ayrıca, ürünün kuruluşun belirli gereksinimlerine göre tamamen uyarlanabilecek şekilde açık kaynak sistemlerinin potansiyel avantajının gözden kaçması da kolaydır. Düzgün bir şekilde yönetilirse, bu avantaj, yalnızca lisansın ücretsiz olması nedeniyle değil, geliştirme ve kişiselleştirme çabalarının sadece kuruluşun ihtiyaçlarına odaklanabileceği için daha ucuz bir açık kaynak çözümü haline dönüşebilir. Bunun yerine kuruluşunuzun ihtiyaç duymadığı birçok özelliğe sahip ticari bir ürün kullanabilirsiniz (ancak yine de bu ürünlere para ödüyorsunuz). Standart bir ticari sistem için iş modeli, en geniş müşteri tabanını çekmek için mümkün olan en geniş gereksinim grubunu oluşturmaktır. Kuruluşunuz bu gereksinimlerin hepsine veya çoğuna sahip olmayabilir.

Açık kaynaklı sistemler,  ‘ndeki sistem listelerinde gösterilir.

16 Ekim 2009’da A.B.D. SB, açık kaynaklı yazılımlar hakkında yeni rehberlik yayınladı (bk. http://powdermonkey.blogs.com/files/2009oss.pdf). Kılavuz, alım değerlendirmeleri sırasında açık kaynak yazılımının tescilli yazılım olarak eşit ağırlığa sahip olmasını sağlar. SB’de güvenlik ve kalite sorunları nedeniyle açık kaynak yazılımının kullanımdan kaldırıldığı zaman geçmişte kaldı. Açık kaynaklı yazılımın faydaları bu kılavuz belgede şu şekilde açıklanmaktadır :

Kamuya açık kaynak kodu tarafından sağlanan sürekli ve geniş eş gözden geçirme, daha sınırlı temel geliştirme ekibi tarafından tanımlanmayan hataların belirlenmesi ve ortadan kaldırılması yoluyla yazılım güvenilirliğini ve güvenlik çabalarını destekler.

Yazılım kaynak kodunun kısıtlamasız değiştirme özelliği, Bakanlığın değişen durumlara, görevlere ve gelecekteki tehditlere daha hızlı yanıt vermesini sağlar.

Özel kısıtlamalardan dolayı belirli bir yazılım geliştiricisine veya tedarikçisine güvenmek, birden çok tedarikçi tarafından işletilebilen ve korunabilen açık kaynak yazılım kullanımıyla azaltılabilir, böylece giriş ve çıkış engelleri azaltılabilir.

Açık kaynak yazılımları genellikle koltuk başına lisans maliyetine sahip olmadığından, yazılımın birçok kopyasının gerekli olabileceği durumlarda maliyet avantajı sağlayabilir ve toplam kullanıcı sayısının fazla olduğu ve önceden bilinmediği durumlarda lisans nedeniyle maliyet artış riskini azaltabilir.

Açık kaynaklı lisanslar, yazılımı kimin kullanabileceğini veya yazılımın kullanılabileceği çalışma alanlarını kısıtlamaz. Bu nedenle açık kaynak yazılımları, hem bilinen hem de beklenmedik kullanıcıların hızlı bir şekilde tedarik edilmesini sağlayan net merkezli bir lisanslama modeli sunar.

Bakanlık, AKY’nın diğer kullanıcılarla bakım sorumluluğunu paylaşarak, özellikle bakım sorumluluğunu üstlendiği yazılıma (ör. KHDÇ) kıyasla yazılımın toplam sahip olma maliyetini azaltarak fayda sağlayabilir.

AKY, yazılımı en düşük maliyetlerle ve idari gecikmelerle “performans değerlendirmesi için deneme” becerisinin önemli olduğu hızlı prototipleme ve deneyimleme için özellikle uygundur.

(Açık Kaynak Yazılımına İlişkin Mutabakat Zaptı (OSS, Eki. 16, 2009)

Açık kaynak yazılımı hakkında anlamanız gereken önemli nokta, satın almakta olduğunuz açık kaynak ürünü için ortaya çıkan açık kaynak topluluğuyla kurmanızı sağlayan ilişkidir. İhtiyacınız olan gelişmiş işlevsellik modüllerini keşfedip kullanabilmek için toplulukla bağlantıda kalmak, kişiselleştirme maliyetlerinizi büyük ölçüde düşürebilir. Açık kaynak toplulukları, açık kaynak kullanmanın onların topluluğunun sorumlu bir üyesi olduğunuz anlamına geldiğini sık sık hatırlatırlar. Katkıda bulunmanın yanı sıra topluluktan kod, eğitim ve belge alma beklentisi de vardır. Topluluk içinde aktif kalmanın ve hem araştırma hem de satın almanın yanı sıra ürünlerinizi ve çözümlerinizi paylaşmanın maliyeti, açık kaynak kodlu bir araç edinme çaba düzeyine dahil edilmelidir. Açık kaynak ÖKA’lar genellikle kar amacı gütmeyen kuruluşlar ve vakıflar tarafından desteklenmektedir.

Ayrıca, edindiğiniz açık kaynaklı ürün için açık kaynak topluluğunun gücünü ve boyutunu ve ayrıca ürünün ömrünü değerlendirmek de önemlidir. Bu, açık kaynaklı yazılımın ana sponsorlarının herhangi bir zamanda gelişmeyi durdurabileceği veya toplulukların zamanla ortadan kaybolabileceği konusundaki kaygıları hafifletebilir. Bir başka olası endişe de, bir aracın popülerliği kadar hızlı büyüyebileceğidir: dokümantasyon gelişimi önemini kaybetmektedir ve yazılımın mevcut sürümüne yetişememektedir. Özellikle, sizi desteklemesi gereken bir tedarikçinin olmadığı, açık kaynaklı bir yazılım olması durumunda, yeterli belgenin bulunmaması bir ürünün kurulmasını, kullanılmasını, bakımını yapmasını ve sorun gidermeyi zorlaştırabilir.

Son olarak, bazı açık kaynak ürünlerin temel versiyonları çok basittir; yazılımın yalnızca özel gereksinimlerinizi karşılamakla kalmayıp aynı zamanda ürün türü için evrensel olarak tanınan işlevselliği de karşılayabilmesi için bir miktar özelleştirme yapılması gerekir. Açık kaynaklı bir ürünün kutudan çıkar çıkmaz kullanılabileceğini varsaymak riskli olabilir. Hazır geliştirme kaynaklarınız yoksa ve edindikten hemen sonra ürünün işlevselliğini arttırmaya istekli değilseniz, bir süre onu kullanamayabilirsiniz. Bazı şirketler, ÖYS’ler için yaptıkları gibi açık kaynaklı ÖKA’lar için özelleştirme hizmetlerini satmaya yönelik iş modellerini geliştirecektir.

Ücretsiz yazılımlar açık kaynaklı olabilir veya olmayabilir. Açık kaynak kodlu yazılımların olmadığı durumlarda; ücretsiz yazılımlar telif hakkı, kopyalama, dağıtım ve türemiş çalışmalar konusunda kısıtlamalara sahip olabilir. Ve ücretsiz yazılım kaynak kodunu kullanılabilir hale getirmeyebilir. Ücretsiz yazılımlar, kişisel kullanım, kar amacı gütmeyen kullanım, ticari olmayan kullanım vb. ile sınırlandırılmış olabilir. Açık kaynak olmayan ücretsiz yazılım, kolayca özelleştiremeyeceğiniz için riskli bir yatırımdır.

Kuruluşunuzda açık kaynak kullanımı veya ücretsiz yazılım kullanımıyla ilgili özel kısıtlamalar olabilir. A.B.D. SB için bk. http://www.acq.osd.mil/ie/bei/pm/ref-library/dodd/d85001p.pdf

License

Icon for the Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License

ÖKA Seçim Klavuzu by Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlıağı is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License, except where otherwise noted.

Share This Book